مقالې
د افغان کډوالو بېرته ستنول او د کډوالۍ محدودیتونه
د افغان کډوالو بېرته ستنول او د کډوالۍ محدودیتونه لومړی: په اروپا او امریکا کې د افغان کډوالو وضعیت د زرګونو کسانو په اړه، د یوه وسلهوال کس د کړنو له امله، چې یوازې د سیاسي پناه غوښتنې د مسئلې یوه بېلګه ده، د هغو هېوادونو له خوا چې پخوا یې د هغوی د پناه غوښتنې ملاتړ کړی و، د افغانانو د پناه غوښتنې موضوع سیاسي شوې ده؛ په ځانګړې توګه د هغو کسانو په اړه چې د ناټو په ځواکونو کې یې په افغانستان کې خدمت کړی و. په اروپا او امریکا کې سیاسي روایتونه سخت شوي دي او افغانان تر ډېره د هغو
سیاسي ګوند او داخلي دموکراسي
پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د نوامبر په لومړۍ نېټه زما په فیسبوک پاڼه او نورو ویبسايټونو کې نشر شوې ده، په اوسنیو حالاتو کې هم د سیاسي او ګوندي فعالینو له پاره په زړه پورې مواد لري. له همدې کبله یې زه یو ځل بیا د درنو لوستونکو او سیاسي او ګوندي فعالیت مینه والو ته په یوڅه تغییر سره وړاندې کوم د دموکراسۍ مفهوم او په ټولنه کې یې عملي کېدل: په رښتینې دموکراسۍ کې د ټولنې په ټولو سیاسي، اقتصادي، ټولنیزو او فرهنګي برخو او بنسټونو کې دموکراتیک اصول او ارزښتونه حاکم وي.
بهجای تغییر نصاب درسی در جهان اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیل تحریف شده، حذف گردد!
بهجای تغییر نصاب درسی در جهان اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیل تحریف شده، حذف گردد! عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت اول در روز جمعه ۱ عقرب ۱۴۰۵ش، برکلیسای نصرانی های ارتدوکس یونانی سنت جورج (مار جرجس) در منطقه حمود، ولایت کرک در جنوب اردن، حمله مسلحانه صورت گرفت که در نتیجه تعداد کشته و زخمی برجا گذاشت، بعد از این حمله از قبل برنامه ریزی شده برکلیسا، ناگاه در همه جهان هنگامه برپا گردید و همه به جوش و خرو
دچا فخر دانتحارۍ او ترهګرۍ په پار
دچا فخر دانتحارۍ او ترهګرۍ په پار دبل فخر د پټې جاسوسۍ په ابتکار دوړوکی وړوکی مسئولیت دلوی لو ی مسئولیت دهرچا کار دمن اوخروار په مقدار دګوربت پرواز ته ځیر شه چرګ هېرکړه چرچرک چیرته او چېرته موسیقار چاسره نظام وړوکی چاسره لوی یو به کوشکن جوړوی خو بل به لوی ښار مستقبل ای بېګناه ولسه: ښی او کیڼ لورته وګوره! د ډیرو غم ځپلو خلکوً، محتاجوً، وږو ، تږو ستړې ستومانو ، ځورېدلو او تهدید شوېو اوښلنې سترګې به ووینی . لور په لور، کور په کور هره سی
دا څو اوښکې ، د هغې لپاره
دا څو اوښکې ، د هغې لپاره ولي الله ملکزی د سترګو له نم څخه راولاړې شوې وړې وړې قطرې چې کله د بڼو له غشو تېرېږي، لومړی یوه شېبه تم شي بیا ورو ورو د مخ پر کاسې راتوئ شي، ترڅو خپل پټ درد څرګند کړي. دلته هر څاڅکی یوه کیسه لري؛ داسې کیسه چې ښايي ژبه یې د ویلو توان ونه لري. بیا چې د ګریوان له تارونو سره د ګیلو مانو مزي وتړي، نو د خپلو چوپو سلګیو ټول نا ویلي رازونه ورسره شریک کړي. ډېر ځلې، اوښکې د غم، حسرت، پښېمانۍ، بېوسۍ او نامراده هیلو استازیتوب کوي؛ خو کله نا کله د خوښۍ، وصال او ب
دیو جانس کلبی او انځورګر (نقاش)
دیو جانس کلبي او انځور ګر (نقاش) دیو جانس کلبي د یونان د مشهورو فلاسفه وو او حکیمانو نه دی ،چې د تاریځ په اوږدو کې ،د ده حکیمانه او فیلسوفانه خبرو ډیر د حکمت او معرفت خاوندان ،په حیرت کښي پریښي ، او ډیرو د ده د حکیمانه او پند و حکمت نه ډکو خبرو څخه ټکان خوړلی او په خود راغلي ،نو وايی چې دیو جانس کلبي ته یو انځورګر ورغی او ورته یی ووییل : چې ما انځورګري (نقاشي) پریښوده او اوس د طبابت د علم په حصول کې میشته یم ، دیو جانس کلبي چې حاضر جوابه ،نکته سنجه ، او حاضرالذهن انسان وو ،نو په خورا
د ملي ورځپاڼو ارزښت او د پیاوړتیا لارې چارې
په کابل کې د هېواد په کچه د دولتي رسنیو د مسئولینو، د نشراتي ارګانونو د آمرینو او د ولایتي جرایدو د مدیرانو لپاره د ظرفیت لوړونې د درې ورځني سمینار جوړېدل چې په ترڅ کې یې د ورځپاڼو ریاست له لوري د ملي ورځپاڼو د محتوا، کیفیت او خپرنیز بهیر د ښهوالي په اړه مهم موارد مطرح شوي، دا یو ارزښتناک نوښت دی، خو د دې نوښت د اغېزمنتیا لپاره اړینه ده چې وړاندې شوي وړاندیزونه په عملي بڼه بدل او د پلي کېدو لپاره یې لازم اقدامات ترسره شي. ملي ورځپاڼې د یوه هېواد د دولت، خلکو، فرهنګ، ژبې او ټولنیزو ارزښتو
دبیان د ازادي پر وړاندې ننګونې
دبیان د ازادي پر وړاندې ننګونې محمد سلیم سليمان د بیان آزادي د دیموکراسۍ له بنسټیزو ارزښتونو څخه ده؛ ځکه خلک د همدې حق له لارې کولای شي د حکومتونو پر کړنو نیوکه وکړي، خپلې اندېښنې څرګندې کړي او د خپلو حقونو دفاع وکړي. خو په وروستیو کلونو کې په ځینو اروپايي هېوادونو کې د بیان د آزادۍ د محدودېدو، د سیاسي مخالفانو د تعقیب او د ټولنیزو شبکو د څرګندونو له امله د خلکو د محاکمه کېدو په اړه بحثونه زیات شوي دي. اوس پوښتنه دا ده چې ایا اروپا، چې د دیموکراسۍ او مدني آزادیو د یوه مهم مرکز په
د پاکستان د استخباراتو پخواني رئیس جنرل اسد دراني سره د الجزیزې ټلویزیون مرکه!
د پاکستان د استخباراتو پخواني رییس جنرال اسد درانی سره د الجزیری ټلویژیون مرکه خبریال مهدی حسن سوال: کله چې طالبانو کابل ونیو ، لمړی تاسو په رسمیت وپیژندل؟ اسد درانی وویل : هو لمړی مونږ په رسمیت وپیژندل ،بیا یې ترې پښتنه وکړه ،چی کله امریکا یولسم د سپتمبر وروسته پر طالبانو برید وکړ ،امریکا ته لمړی هوایي برید کولو اډه ،هم تاسي ورکړه ،او د طالبانو د نظام په ړنګولو مو پیل وکړ،ویلی شئ؟ چې ولی مو دا کار وکړ؟جنرال اسد درانی په ځواب کې وويل : مونږ د خپلو ملي ګټو لپاره دا کار
د سیستمونو ډولونه
د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو مقالو کې مو درنو لوستونکو ته د سیستم د مفهوم او د هغه د فعالیت د څرنګوالي په اړه معلومات وړاندې کړل. په لومړۍ مقاله کې مو وڅېړل چې سیستم څه ته ویل کېږي او اساسي ځانګړتیاوې یې کومې دي؛ په دویمه مقاله کې مو تشریح کړه چې د سیستم بېلابېلې برخې څنګه فعالیت کوي، له یو بل سره څه ډول اړیکې لري او د خپلو متقابلو اړیکو له لارې څنګه پایلې رامنځته کوي. سیستمونه د جوړښت، فعالیت او موخو له مخې له یو بل سره توپیر لري. ځینې یې په طبیعي ډول رامن
شعرونه
د اوهامو څلور لار کې!
کال ۱۳۷۶ پیښاور د اوهامو څلور لار کې نن د حــــــــــــــــالاتو له ناخـوالو ژړیدلی یمه د زمــــــــــــــــــانی له بی دردانـو کړیدلی یمه هغه پتنـــــــــګ یم چې له کـور او له دیاره لری چې د بیلتون په سرو لمــــبو کې سـوځیدلی یمه خلاص می له لو می د وسواس کړه، لیونتوبه راشه چې څلـــــــــــــور لار کې د اوهامو دریدلی یمه زه هغه پاڼه، په چمــــــــــــــن د ارمانو کې یمه چې د خزان د راتلو مخــــــــکی ،غورځیدلی یمه
د خوندونو خوند
طبیعت سره نږدې اوسه که ژوند کړې ځان دې ولې د واهیاتو ګند کې بند کړې د واورینو غرو درو کې ځان دېره کړه چې که نه غواړې شېرین عمر دې لنډ کړې چیري ژوند په سردرو چیرې بنګلو کې ستړي ژوند نه په وتو کې ولې ځنډ کړې د ځنګل چېله ده غوره، کلی پرېږده چې په کلي کې ژوندون لکه د بند کړې لوی نعمت تر ازادۍ بل څه کې نشته په لویلاس غمونه ولې ځان ته پنډ کړې هغه ژوند دې د دنیا په ژوند کې شمېره چې څو ورځې زندګي دې په ایلبند کړې فکرو خیال دې په هغه حالت کې خپل دی چ
شکوه
چې زما تاسره جنګ شي ټول نړۍ راته بد رنګ شي ته په سترګو ناز نخری کړی چې د ليچو بنګړو شړنګ شي چې ته زلفې تار په تار کړی د رباب تارونو ترنګ شي بيا ساقي لاس کې جامونه په مئينو شونډو رنګ شي ژوند هغه دی حسن زيه! چې سحر د يار ترڅنګ شي
ویده ګوجره
پاڅېږه له خوبه پنجابستان په تاوار کوی دکڼړ او نورستان شنوځنګلو کې بمباردمان کوی شپه او ورځ ستا ګونګ حالت ته ګواښ کوی په ګرم سیر او پکتیکا د ویر ها ها کوی ستا حاکمیت او دخاورې تمامیت باندې ګذار کوی ته څه ډول ګوجر یې چې امنیت دې ناحصار کوی ملی احساس دې ورک ډیر شرمنده اظهار کوی خوب درباندې غالب شوی مسئولیت دې بی اعتناء کوی په درنښت
ټګی او ریاء
تا دکوم پنجابی دبمبارۍ ظلم غندلی چې بیا ګپ دامنیت لګوی پټ وفنا تا چاته سیاست دفش شو او ګم شو ویلی دی راشه پرېږده دا ناحله معماء! اور لړونې غوندې تک تور لکه سکور یې امید مه لره له ولږی تګی ولس دزرغونتیاء ښه او بد حق او ناحق چې معلو م نشی توره شپه ده توره تیارې ته مه وایه سبا چې څادر او رنګه ګیرې ته دې ګورم دانسان په نوم یادیږې خو یې توره بلاء شیرین او تریخ دې هیڅ نه معلومیږی! عقل څه دی منطق څه دی او حکمت څه ؟ دادنیادې ګډه وډ کړې په ریاء او تماشاء
څېرلی ګرېوان
څېرلی ګرېوان دا چې ښکته پورته ګرځي توپان هسې خپله خلکو دی راوستی پر ځان هسې خپل بارونه چې د نورو پر اوږو ږدي ناخبره دي له ځان او جهان هسې خپل بنیاد ته چې په لاس بمونه کېږدي په کوم قوم کې چا لېدلی نادان هسې؟ د خپل ذهني په زندان کې چې محبوس وي نشته هیڅ زندان کې بل بندېوان هسې د ملا په واکمنۍ کې چې څوک ژوند کړي په ځنګل کې دی ژوندون د حیوان هسې خلک خپله د شیطان رول کې لوبېږي چا لېدلی چې شیطان دی، شیطان هسې افسانې دي د اسمان په باب کې ډېرې څو
ښوونکی
دا ښوونکی دا ښوونکی دا د علم لارښوونکی د تيارو رڼا کوونکې دا د جهل ورکوونکی دا ښوونکی دا ښوونکی دا د پوهي خپرونکی د کتاب قلم ساتونکی د تختی د سر ليکونکی دا شاباس شاباس ويونکی دا د ټول ټولګي پالوونکی دا ښوونکی دا ښوونکی دا د ميني دا ښودونکی د ځوانانو هڅوونکی د ذهنونو ويښوونکی د فکرونو لوړونکی د نسلونو دا روزونکی دا ښوونکی دا ښوونکی د ملت دا جوړونکی دا د ژوند آراموونکی د امیدو زيږونکی د نړې ب
غزل
زه يم دلته زما ورور وهغې خواته يوکوردلته اوبل کور وهغې خواته کمزوري مې کمزوري مه ګڼه دلته دی په اصل کې زما زور وهغې خواته وي به څومره سره تږي وديدن ته بچی دلته دی اومور وهغې خواته باچاخانه ولي باغ ته دې سلام کړم ليکن ستاخونودی ګور وهغې خواته يوسړی په ډير تشويش کې ده لويدلی ده يې باندې پرچا پور وهغې خواته عمري دازادۍ پرنيلي خوند به کله ووينمه سپور وهغې خواته
امن نشته
د سرو زور ديار کې امن نشته د ګلونو په ګلزار کې امن نشته وطنونه په جنګونو کې ورانيږي د باروتو په غبار کې امن نشته د بلبلو په نغمو کې ژړا اورم د ربابو په تارو کې امن نشته که هزار ځلي ګفتار د امن وکړې کاڼي بوټي د اقرار کړي امن نشته تجلا د خپل مال و دارایي کړې د مظلومو په آزار کې امن نشته سلسله د آفتو کې به را ګير شي د ظالم په اقتدار کې امن نشته په صحيح لاره روان شه حسن زيه د کږو لارو په تلو کې امن نشته
د زړه درد
د سبا اميد لپاره تاوانونه په ځان واړوم زيار زحمت وباسم څه پورونه په ځان واړوم هر طرف ته ګورم رقيبان مې سر سودا کړي سخته مجبوري ده، بل اورونه په ځان واړوم ژبه مې سوزيږي په خوله اخ ويستلې نشم پټ رازونه ساتم،پيغورونه په ځان واړوم پريږده چې مې بد ګنې،دنيا خلک په بده ښه کالي په تن،ښه عطرونه په ځان واړوم ستا په يو مسکا، بد نام زه حسن زی شومه لاړ شم ميکدی ته،ډک جامونه په ځان واړوم