مقالې
د یرغلونو په وړاندې د افغانستان او چین یو شان مبازره، خو متفاوت پرمختګونه
د یرغلونو په وړاندې د افغانستان او چین یو شان مبازره، خو متفاوت پرمختګونه لیکوال: ازاد خبریال: انديښمن ځاځي سریزه چین او افغانستان، سره له دې چې په جغرافیه، کلتور او سیاسي جوړښت کې لوی توپیرونه لري، خو یوه ګډه تجربه هم لري، چې د بهرنیو یرغلونو پر وړاندې اوږده او نه ستړې کېدونکې مبارزه ده. دواړه ملتونه د داسې تاریخ شاهدان دي چې که له یوې خوا یې د پام وړ ویاړونه تر لاسه کړي خو بل خوا همدغو یرغلو
خانواده شاهی اردن، از پدر و پدر کلان، وطن فروش هستند
خانواده شاهی اردن، از پدر و پدر کلان، وطن فروش هستند عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت اول نخستین خیانت این خانواده وطن فروش به امت اسلامی، این است که این خانواده، با جعل یک نسب نامه و شجره تقلبی، خود را به علی بن أبی طالب رضِي الله عنه، پیوند زده اند. همچنانکه این خانواده وطن فروش، از پدر و پدر کلان، هم توبره و همآخور با اسرائیل بوده و در راه خدمت به آمریکا و اسرائیل از هیچ خیانتی به مردم فلسطین و امت اسلامی،
دموکراسي څه شی ده او سوسیال دموکراسي څه ته وايي؟
دا سوال د ډیرو ځوانانو پر مخ کې پروت او مطرح دی. د دموکراسۍ په اړه ما ډیرې مقالې لیکلې. په هغې لړ کې مې په ۲۰۱۱م کال کې یوه لیکنه د «دموکراسي (ولسواکي)» تر سر لیک لاندې نشر کړې ده. په هغې کې د دموکراسۍ یا ولسواکۍ په اړه بنسټیز علمی معلومات وړاندې شوی دی. هلته مې لیکلي چې د دموکراسۍ اصطلاح یوناني جرړې لري چې له دوو اجزاوو، (dēmos) ډیموس (خلکو) اوکراتوس (kratía) (حکومت کولو) څخه جوړه شوی ده. لغوی معنا یې په پښتو ژبه کې د ولسواکي یا پر خلکو باندې د خلکو حکومت کول دي. ولسواکۍ ته مختلفو کسانو او ع
په ښاري پراختیا کې د ترانسپورت رول
محمد سليم سليمان ښاري پراختیا د ښارونو د اقتصادي، ټولنیز، چاپیریالي او ټیکنالوژیکي پرمختګ یوه مهمه برخه ده. د ښاري ژوند کیفیت او د ښارونو فعالیت د ښاري ترانسپورت د سیستم له پرمختيا او پراختيا سره مستقیم تړاو لري. په حقیقت کې ښاري پراختیا او پرمختيا د سيکې يو اړخ او ترانسپورت د سيکې بل اړخ دی چې یو له بله پرته، نه شي بشپړېدلی. د کابل ښار ښاري پراختیا- پرمختيا او ترانسپورت هم يو له بله سره ډېر تړلي دي. د کابل اود هېواد د نورو لويو ښارونو نفوس د کډوالو په بيرته راستنېدلو سره په دې وروستي
څرنګه د صحرایی کېدلو مخه ونیسو ؟
(پنځمه او وروستۍ برخه) په تیره څلورمه برخه کې مو د دښتي یا صحرایې کېدلو پر اغېزو خبرې وکړې. په دې وروستۍ برخه کې به د دښتي یا صحرایې کېدلو پر مخنیوي خبرې وکړو. د صحرایې کېدلو د مخنیوي لپاره اغېزمنه مبارزه، یو لړ ړومبنیو ترکیبي او رغوونکو کړنو ته اړتیا لري. لکه د ځمکې پایښت لرونکې مدیریت، د ځنګلونو د بیا سمسورولو طرحې او د اوبو د ساتنې او مدیریت اغیزمنې ستراتیژۍ کولای شي، د خاورې د تخریب مخه ونیسي او د طبیعیت او په زیان منو شویو سیمو کې د ټولنو مقاومت زیات کړي. راځئ چې یاد شوي
غازی امان الله دافغانستان مدبر او پرمختګ پالونکی زعیم
که دامان الله خان ماستر پلان عملی شوی وای افغانستان به له خپل همزولی جاپان هېواد څخه متمدن وای له بده مرغه …… دغازی امان الله خان واکمني په افغانستان کي د سیاسي او ټولنیزو بدلونونو له امله دسیاسی ثبات، اقتصادی پراختیا، سیمه ییز او جیو پولتیک سره مخ شوه د (سره او تور استعمار ) تر منځ داهمیت وړ وه، چي په کي د افغانستان د ترقی او پرمختګ کولو هڅې په پراخه کچه پیل شوې ولې …..خو نوموړی په بشپړه توګه په دې موخه کي بریالی نه شو، ځکه چې د انګرېزانو د تورې توطیې او حبیب الله غله کلکاني او د هغه
د هېواد د سیاسي قشر ړوند لرلید!
د هېواد د سیاسي قشر ړوند لرلید! په ټولو هېوادونو کې سیاسي قشر(۱) د هېواد په چارو کې یو لړ ګډې انیښنې، شریک لرلید، شریک مفاهیم او ګډې دندې لري. همدارنګه دا سیاسي قشر د هېواد د چارو د ښه پر مخ بېولو لپاره، د مثبتې او جوړونکي سیالۍ تر څنګ، ځینې توپيرونه هم لرلی شي چې په لویه کې د هېواد د ملي ګټو او ملي اندیښنو پر محور راڅرخي. زموږ د هېواد همدغه سیاسي قشر، په تېر او اوس کې د یادو چارو په تړاو له بحث او شننې، تل څنګځن تېرشوي. دوی دا ملي ستونزه او غوټه نه یوازې دا چې نه ده راسپړلې او هواره
ویښونکي او د بیدارۍ غږونه !
سید عبید الله نادر ویښونکي او د بیدارۍ غږونه! د انجونو اوښځو مبارزو ټه د هڅونې او ویاړ په خاطر زه وینم چې پرله پسي درنو مبارزو ته مو خپلي اوږې ورکړي دي ،زه هاغه دی ستاسو مقاومت په خپلو مبارزو کې وینم، او ستاسو عالي همت ستایم ، زه ستاسي هلې ځلې د دي کوردلانو په وړاندی وینم، چې د تعلیم ، کار او دبیان د آزادۍ حق اخیستلو له پاره مبارزه کوئ زه ستاسو غږ د کوڅو ، سړکونو، بازارونو،نه د زړه په غوږو اورم،ستاسو هغه ویښونکي غږونه چې ټوله دنیا يې په عظمت او لوړوالي سره اوري ،او نړۍ وال
هارون باچا: زما پېژندګلوي او ویاړونه له موسیقي سره تړلي دي
هارون باچا: زما پېژندګلوي او ویاړونه له موسیقي سره تړلي دي مرکه: ولي الله ملکزی (سټاکټن/ کالېفورنیا) صوابۍ د پيښور شمال ختیځ لوري ته د ۹۸ کیلومترۍ په واټن پرته ولسوالي (ضلع) ده. دا سیمه د ګندهارا د تهذیب، بُدمَت عقیدې، د پیر بابا د خسرخیلو او ښکلو هنرونو ټاټوبی دی. کله چې څوک د دغې سیمې یادونه کوي نو لومړنې نوم چې ذهن ته راځي هغه پنج پیر دی. له نن څخه ۵۳ کاله وړاندې، یعنې د ۱۹۷۲م کال د جولايي په ۲۷ نېټې په یوې سیدې کورنۍ کې زېږېدلې هنرمند، هارون باچا د همدې کلي دی. د پ
کذاب حافظه ندارد
در طول این مدت سیگار هم در لابلای بګو مګو وسیاستهای اماتورانه خود مجموعاً درحدود هشتاد و شش گزارش در مورد چگونگی مصرف کمکهای امریکا به افغانستان به کنگره ایالات متحده امریکا ارائه کرده است، همیشه سهو و خطا و اضافهگویی فاحشی د رین زمینه وجود داشته است اګر بدقت محاسبه شود که در گزارش اخیر بیشتر از هر زمان دیگری زیادهروی مبالغه و گزافهگویی شده است. در بخش قطع کمکهای امریکا به افغانستان سیگار دچار خطای محاسباتی نیز در میزان تأثیرگذاری کمکهای امریکا در افغانستان شده است. چنانچه ملاحظه شد س
شعرونه
مستي او ژړا
بوستان ورانیږي بلبل ژړيږی غمونه ډير دي اوښکي بهيږي بهار تيريږي موسم بدليږي بورا بونګيږي ګلان رژيږي شمع سوزيږي پتنګ کړيږي تياري ورکيږي رڼا خپريږي لمر لويږي ډيوه بليږي شپه پخيږي زلمي مستيږی خمان تشيږي محفل زنګيږي عمر تيريږي ياد پاتي کيږي رباب غږيږي سلګۍ ډيريږي زړونه ماتيږي مئين بيليږي علم زياتيږي ظلم نړيږي خلک پوهېږي عدل پيليږي کتاب خپریږي فهم لوړيږي رفيع زړيږي شعر يې ځوانيږي
دوه دنیاوې
دوه دنیاوې که ممبر باندې تبلیغ کې دی امام خوښ میخواران په میکده کې دی په جام خوښ ځینې مست دي د خیالي حورو په عشق کې نور بیا دلته په دنیا دي په ګلفام خوښ ډېر د تېر ژوند خرافاتو کې بندي دي نور د نوي ژوند مزو کې دي مدام خوښ څوک یوازې د خپل ځان خوښۍ کې ورک دي نور بیا عشق کې د وطن وي او د قام خوښ یو بې نومه سرسپارلی د خپل ولس شي بل یوازې په دنیا کې شي په نام خوښ بدنامي که په ټولنه کې لوی عیب دی زه په مینه د وطن کې یم بدنام خوښ که بخښنه ژوند کې ست
ربه ستا یم
که دانا یم که نادان یم ربه ستا يم که بادشاه يم که ګدا يم ربه ستا يم په ازل کې مې وعده د عبادت کړه که زاهد يم که عاصی يم ربه ستا يم زندګي دې بندګې ته پيدا کړې که عابد يم که ګمراه يم ربه ستا يم ستا رحم او کرم ته اميدوار يم که صالح يم که باغي يم ربه ستا يم نازل کړي کتابونه دی ټول حق دي که بلیغ يم که مطرب يم ربه ستا يم رالېږلي اوامر دي ما منلي په چشمان که صادق يم که کاذب يم ربه ستا يم زه رفيع چی ثناءخوان ستا د قدرت يم که عاقل يم که مجنون يم ربه
د بیخودۍ عالم
نه پو هیږم چــــي دا تحــــــویر د چــا دی چي په خــــوله راځي څه تـــقریر د چا دی بل عالم ښـــــــــکاري راته ، بیــخودۍ کې د خپــل حـــــاله وتل، تــد بیر د چـــــا دی چي هر حرف می وځـي مسـتانه، له خولي نه پو هــیږم چــــي دا تـــا ثیر د چـــــا دی چی هر لمــــــحي وي ورته زړه په سـجده په محراب د ضمـــــــــیر تصویر د چا دی په عقــــــل و پوه چي نـــــــازیدو نشو پوه له بنیــــــــاده جهــــــان ، تعمــــیر د چادی چي ماتــــــم دار وي ټـــــــول عالم
نيمګړی ژوند
زه به شم لېرې له تا لېرې لېرې لېرې لاړ شم ستړې ستړې ستا له نازه ستړې ستړې لاړ شم عشق لمبي مې سوزوي آواز ويستلي نشم چې سوې سوې ستمکاره سوې سوې لاړ شم جور و جفا د صنم وينم په رڼو سترګو مې چې وږې وږې له درباره وږې وږې لاړشم روانی اوښکې مې زم زم دي اوچيدل نه لري چې تږې تږې گودر غاړه تږې تږې لاړ شم نيمګړی ژوند د مازديګر دې حسن زيه واوره نړې نړې په نظاره نړې نړې لاړشم
زمونږ دردونه
مونږه پـریږدئ، چـــــې زده کـــــړو ســبقونه معرفت په نور روښـــان کړو خــــــپل زړونه چې په عـلم و پوهه جـــــوړ خپل مستقبل کړو مونږ ته پرانــــــیزئ، د انــجونـــو مکــــتبونه آ تر څـــوبه! په تـــیارو کښی مــــونږاوســیږو مونږه پریږدئ ، چې روښــــان کړو مشعلونه قیمتی وخــــت مــــــو د عــمر دی، تـــیریږي مونږ له لاســه څـــخه وځــــــي ، فرصـــتونه دي پر ځای چې په مونږ ټولي لارې بند کړئ مونــږ ته راوړئ ،قلـــــمونه کــــــتابــــــــونه حقیقت کښی زم
زنګیدم
تر سهاره ستا زلفو په تارو کې زنګيدم د عشق او د ميني سرو لمپو کې زنګيدم اړولې مې جامونه بي شميره سر په سر تش کړي مې خمونه ميکدو کې زنګيدم ازل کې مې ليکلي رسيدلي دي په ژوند کې تقدير سره مې جنګ دې اميدو کې زنګيدم مستي او ځواني مې جدایی خاورې ايرې کړه چاپير رانه سور اور دی په ټالو کې زنګيدم اجله نور راشه بيوسي امتحان مه اخله رقيب لاس کې نيولي زولنو کې زنګيدم تصوير ته د نظر کړم انتها د تصور شي په حسن کې ډوبيږم غلچکو کې زنګيدم ټول ژوند مې ارماني دې د
غزل
لکهلنډۍپهسړيخولهلکوي سپېره نيستۍ په سړي خوله لګوي دحالپهژبه پښتون قام.وايي چي دازۍ خيلۍ په سړي خوله لګوي دخپلبچيدخلاصولوپهپار هوسnۍهوسۍپهسړيخولهلګوي دلوبوشی نه ده وسله مه کوه مرمۍمرمۍپهسړيخولهلګوي ستادمړوند ښکلايه وړې ټوله داستاګړۍ په سړي خوله لګويoo عمري ستايې په څه پرييېږده سي هغه نجيلۍ په سړي خوله لګوي محمدعلي عمري مسلمباغ
د ارواښاد مطیع الله تراب په ناڅاپه مړینې !
نه پوهیږم چې می ځــان لاړ که جانان لاړ دومره پوه شوم چې دنیا نه لوی انسان لاړ چـې مـــو زړونه په تدبـــیر د ده ،ډاډه ول د دي جمعی نه یو داسي ښکلی ځـوان لاړ چې یې تل د معرفــــت ســـره وه میــــــنه دي ټولـــــني نه نن داســــــي ًقــدردان لاړ چې وینا کښي یې د هرچــا د زړه درد وو له بازار د عـــلم و فنه نکـــــــــته دان لاړ له ارزښــــته به یې ، څــــــه ووایـــم تا ټه یو ګوهر وو چې له لاسـه مــو ارزان لاړ چې اسـر
د عصر باد ته!
ای د نوی عصر باده، زموږ خواته هم پرواز کړه دلته هم جامد مغزونه، لکه نورو غوندې واز کړه زمانې واوښتې ډېرې، فکر زوړ قالب کې بند دی فکر خلاص له زوړ قالبه، په تدبیر او په اعجاز کړه دلته ټول په مرګ ویده دي، د ژوند هیله ترینه تللې مړو کالبوتو کې سا پوو کړه، بیرته ژوند پکې اغاز کړه د وخت راز له ټولو ورک دی، د لټون انګیزه مړه ده بېخبره د وخت راز نه، باخبره له هر راز کړه په وږمو یې روح تازه کړه، په نغمو يې تن بسیا کړه ورته ژوند په وږمو پیل کړه، په نغمو یې ژوند دمساز