په کومه برخه کې موږ واقعا بشپړه نه ، خو ډیره کمه فیصدی احصائیه لرو ؟ زما هدف وچ سیاست، ګونګ حالت، ویره اوتزویر ، شهرت وامثلهم نه دی لافې او پټاکې مقام او واک ، تمه او حرص دما نصاب کې موقعیت نه لری احصائیه هم نه ده. بلکل جلا هیاهو دی
او خاورې بادول خو دا خیرات خوردپوهنتو ن په نوم استاد .دکوم پوهنتون ؟ نامعلوم غونډاری ولی! دروغجن !!! مرکې ته هم راځی دا شو زموږ دکرهڼې تعلیم یا فته چې نه په اسلام کې معلومات لری او نه دکرهڼې په تولیداتو کې یوزیات شمیر یاوه سرایانو عادت نه سمیږی همدغه ډول دتی وی ګانو پروګرام ته نمایشی راځی…….
احصائیه
دانسانی پرمختګ او عامه علومو سره تړلی دی او اړیکی لری.
احصایه یو هدفمن اوًګټور علم دی دهر پوهنتون او degree د نصاب برخه جوړوی.
احصایه له سیاست او شناخت یا پېژند ګلوی سره نږدې سراو کار لری.
ددولسمې او اتلسمې پېړی دڅېړونکو او لیکوالو تاریخی نظریاتو ته که وګوری
تنظیم او طبقه بندی یې علمی شواهد دی وایی .
«ملا پاک مسواک یې پاک !»خو دلته ذبیح الله ملا مسواک هر کاره واک کې ساده ارقام له مخې نشی لوستی ! ارقام یې یو له بل سره انډیوالی نه لری لکه دغوجلې څاروی ردیف او اړیکی تخنیکی بڼه نه لری او حتی ددروغو په اخور کې هم برابر نه راځی !
دلته که موږ د جنرال ضیاء الحق کلیزه ستایو خو موږ دهمدې جنرال له وخته د څښاک پاکو اوبو له کمښت ، کړکېچ دردسر او کورونا سره مخامخ یو .
دموږ لپاره دهرمز تنګه همدغه نشتون دی !
زر اوسل نه د۲۶-۳۳ ملیونه انسانانو پورې
دپاکو اوبو په ارمان دی ! له طبیعی سرچینو سمه احصايئه نه لرو مصنوعی ځیرکتیا هم زموږ هراړخیزه کمبود او فقر ته هک پک پاتې ده.
داحصایې معاصر علم (Statistics) د ریاضیاتو یو تطبیقي ځانګړی ډګر دی چې د معلوماتو (Data,ډاټا) اطلاعاتو راټولولو، تنظیمولو، تحلیل، بخش کولو تفسیر او وړاندې کولو سره
بې له شکه سروکار لري. دا
علم د ارقامو په مرسته د نامعلومو پدیدو په پوهیدو او د سمو پریکړو په تصمیم او نهادینه نیولو کې مرسته کوي.
داحصایې علم په عمومي توګه په دوه اصلي برخو ویشل او کارول کیږي:
۱-توصیفي احصایه (Descriptive
Statistics
دا برخه د راټولو شویو معلوماتو د لنډیز ېا خلاصه کولو او ښودلو لپاره کارول کیږي ترڅو په اسانۍ سره پرې پوه شو. بناءپه دې کې لاندې احصائوی مفاهیم شامل دي.
مرکزي تمایل:
لکه اوسط (Mean)، یا منځګړی (Median)، او فیشن (Mode).
خپریدنه:
لکه تغیر دایره (Range) او معیاري انحراف (Standard Deviation).
ګرافونه او جدولونه:
د Dataډاټا ښودل په
تصویري بڼه.
استنتاجي احصایه (Inferential Statistics)دا برخه د یوې وړې نمونې یا مثالونه (Sample) له مخې د ټولې ټولنې (Population) په اړه پایلې اټکلوي او وړاندوینې کوي. په دې کې شامل دي:
د فرضیې ازموینه (Hypothesis Testing)د احتمالاتو تحلیل (Probability)ریګریشن او ارتباط (Regression &
Correlation
دdata او ارقامو لنډونه
دپایلو نتیجې
داطلاعاتو ګراقونه
پای
