مقالې


مبانی نظری عدالت اجتماعی: بررسی نظریه‌ها و رویکردهای معاصر

چکیده عدالت اجتماعی از بنیادی‌ترین مفاهیم در فلسفهٔ سیاسی و علوم اجتماعی است که به توزیع منصفانه منابع، فرصت‌ها، حقوق و مسئولیت‌ها در جامعه می‌پردازد. این مقاله با رویکرد تحلیلی- نظری، مفهوم عدالت اجتماعی را از منظر اندیشه‌وران کلاسیک و معاصر بررسی کرده و تأکید می‌کند که تحقق آن مستلزم تلفیق حاکمیت قانون، سیاست‌های بازتوزیعی کارآمد، نظام آموزشی فراگیر، مشارکت سیاسی و فرهنگ مدنی مبتنی بر برابری است. مقاله نشان می‌دهد که عدالت اجتماعی، مفهومی چندبعدی است که نه به یک نظریه یا یک دانشمند خاص

20.02.2026 نور محمد غفوری

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت بیست و پنجم در ادامه گذشته مسلمانان باید، سازمان امت متحد اسلامی را، تأسیس کنند. در خلال آنچه که تا حال نوشتیم به این نتیجه می رسیم که سازمان ملل متحد، دشمن هوشیارِ امت اسلامی و همکار اشغالگران وچپاولگران و همیار باند شرارت پیشه و اشغالگر یهودی صهیونیستی اسرائیل، می باشد. مانیفست یا منشور سازمان ملل متحد، این

20.02.2026 عبدالخالق صارم

د افغانستان د علومو د اکادمی....

د افغانستان د علومو اکاډمی د جوړېدو د اووه څلوېښتم کال په مناسبت د افغانستان د علومو اکاډمی په اوسنی تشکیل او جوړښت سره، په یوځلي نه ده جوړه شوې، بلکې دا له ۱۳۱۱ل. تر ۱۳۴۹ل. پورې پړاو په پړاو او له بیلابیلو خورو- ورو اکاډمیکو مرکزونو او بنسټونوڅخه منسجمه شوه. لومړی د(افغان اکاډمی) په نوم او بیا ډېر وروسته (د افغانستان دعلومو اکاډمي) شوه، چې تاریخ یې داسې بیانوم: د اکاډمي بنسټ په حقیقت کې هماغه د ۱۳۱۱ل.(۱۹۳۲م.) دکندهار پښتو ادبي انجمن و چې رئیس یې محمدعثمانخان بارکزی او (پښتو) مجله

20.02.2026 دودیال

د روژې میاشت کې د خوراکي توکو بیې مه لوړوئ!

روژه د رحمتونو، بښنې او الهي برکتونو مبارکه میاشت ده، په دې لویه میاشت کې د عبادتونو تر څنګ؛ د نفس اصلاح، زغم، همدردي او د انساني ارزښتونو پیاوړتیا ته باید ځانګړې پاملرنه وشي. په همدې میاشت کې مسلمانانو ته پکار ده، چې نه یوازې خپلو عبادتونو ته متوجه وي؛ بلکې د ټولنې حالاتو او د نورو خلکو ستونزو ته هم پاملرنه وکړي. له بده مرغه؛ هر کال په هېواد کې د روژې له رارسېدو سره سم د بازارونو وضعیت بدلېږي او د خوراکي توکو بیې لوړېږي او د ګڼو بېوزلو کورنیو د ژوند چارې ستونزمنې کېږي. په داسې حال کې، چې

19.02.2026 شېرمحمدامیني ستانکزی

روزه و قرب الهی

رمضان مبارک! خوانندګان محترم ، خدادوست ورحمت خداوند بزرګ وتوانا.واقعا ماه فضیلت، رحمت، انصاف، عدالت، مساوات ، اخوت واګاهی تعلیم وتربیت است ماهی که ازبصیرت ملییارد ها انسان پوشیده نیست ، ماهیکه دروغ، افترا ، فتنه وسلطهٔ قدرت را نمی پذیرد.راه رشد جامعه بشری عجب راهی دسیپلین است راه انسانیت ، سلوک که طعامش بی نانی است و شرابش بی آبی. چون سالک، بدین زاد گرسنگی و راحله تشنگی قطع منازل و مراحل کند، و از لباس بشریت برهنه شود و قدم در حرم خاص خانه قربت خاص احدیت نهد، از ظلمت وجود برسته و به ب

18.02.2026 ع.شریف زاد

آگاهی، عدالت و دموکراسی؛ سه رکن تحول پایدار

تحول سیاسی و اجتماعیِ پایدار، نه با شعار و هیجان‌های مقطعی، بلکه بر بنیاد سه رکن اساسی شکل می‌گیرد: آگاهی، عدالت و دموکراسی. این سه عنصر به‌هم پیوسته‌اند و فقدان هر یک، دیگری را تضعیف می‌کند. جامعه‌ای که می‌خواهد از چرخهٔ بحران، انحصار قدرت و بی‌ثباتی بیرون شود، ناگزیر است این سه پایه را هم‌زمان تقویت کند. ۱. آگاهی؛ آغاز بیداری و مسئولیت‌پذیری نخستین شرط هر تحول، آگاهی شهروندان از حقوق، مسئولیت‌ها و قدرت جمعی خویش است. مردمی که ندانند حق مطالبه‌گری دارند، نمی‌توانند دولت پاسخ‌گو بسازن

16.02.2026 نور محمد غفوری

غنیمت وختونه!

د غنیمت وختونه پر مضمون باندى د بيا ځل له پاره تبصره د مضمون لاندى: دا مضمون په ۲۰۱۹ کال کښي لیکل شوي ، چې تر ننه پورى په ډيرو خپرونو کې خپور شوی ، چې دلته یې یادونه او خپریدل یې اړین بولم . دا مضمون په دوه درې معتبرو خپرونو کښي افغان جرمن آنلاین، ټول افغان او د دعوت په خپرونو کښي خپور شوى ، تقریبأ لس نورو وړو خپرونو کښي هم خپور شوى. او د فیسبوک په اضافه د څلويښت ګروپونو او پاڼو کښي شريک شوى داچې لږ اوږد دې، او اوږدې ليکنې په فيسبوک او حتى ميډيا کې څوک نه لولي نو په فیسبوک کې

16.02.2026 سید عبیدالله نادر

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد سازمان ملل متحد، مؤسس و بنیان‌گذار حقوق زن و کودک، به سبک جزیره جفری اپستین، است. عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت بیست و چهارم در ادامه گذشته رسوایی‌های جفری اپستین، آغاز ماجرا نیست، بلکه ادامه سریال کمدی و اسکوزوفرنی دردناکی از نفاق و ریاکاری وحشیانه غرب زن‌ستیز و کودک‌کش است که سازمان ملل متحد، مؤسس و بنیان‌گذار این نوع از زن ستیزی و کودک‌کشی می

15.02.2026 عبدالخالق صارم

آیا د جمهوریت منل؛ له دین څخه وتل دي؟

آیا جمهوریت یوسیاسي میکانېزم دی که عقیدوي نظام؟ آیا د حکومتدارۍ لپاره ټول وضع شوي انساني قوانین د اسلامي ارزښتونو سره په تضاد دي که ستونزه په محتوا، نوم او بڼې کې ده؟ آیا په سیاست کې د ولس ونډه د خالق تعالی د ربوبیت خلاف عمل دی؟ آیا هر هغه اداري سیستم چې له لوېدیځ څخه سرچینه اخلي، لازماً کفر ګڼل کېږي؟ په دې لنډې لیکنې کې مې د همدې پوښتنو د ځواب هڅه کړې چې ستاسې خدمت ته یې وړاندې کوم. د تېرې میلادي پېړۍ له نیمايي راهیسې د اسلام، جمهوریت،‌ ډیموکراسۍ او سکیولرزم ترمنځ د اړیکو موضوع د لانجمنو

15.02.2026 ولي الله ملکزی

تعریف جامع Academic در لابلای مقاله ه

تعریف جامع Academic در لابلای مقاله ها، مباحث ، مقدمه، تکیه کلام و تحقیقات علمی یعنی “اکادمیک”چیست؟ در ساده‌ترین تعریف، اکادمیک به هر چیزی مرتبط با محیط‌های آموزشی رسمی، بخصوص پوهنتون /دانشګاهاو موسسات تحصیلات عالی، و همچنین فعالیت‌های فکری و تحقیقی سیستماتیک گفته می‌شود. این کلیمه سه حوزه اصلی را پوشش می‌دهد: الف-محیط‌ها و نهادها: پوهنتون /دانشګاه ها، کالج‌ها، مراکز تحقیقاتی و هر مجموعه‌ای که به صورت رسمی به تعلیم و تربیه علمی می‌پردازد. ب-فعالیت‌ها: تحصیل، تد

14.02.2026 ع.شریف زاد

اهمیت موقعیت جغرافیایی افغانستان درجهان معاصر

همه کشورهای جهان بخوبی میداند که افغانستان طی چند دهه درکشمکش های منطقه وفرامنطقه قرارداردوفرهنګ تجاوز ، انحراف، سلطه ګرایی وتجاوز ابر قدرت ها سفاک به این سرزمین با دسایس داخلی وخارجی اورده شد.افغانستان باوجود معادن سرشار وغنی یک کشور فقیر وعقب مانده یک کشوری محصور در خشکی واقع در قلب آسیا در(تقاطع آسیای مرکزی، جنوبی و غربی) است که با مساحتی حدود ۶۵۲،۲۲۵ کیلومتر مربع، از شمال باستان ها وابسته به روسیه مانند ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان، از غرب با ایت الله های ایران، و از شرق و جنوب با پاکس

14.02.2026 ع.شریف زاد

د سلواغې ۲۶ مه؛ د هېواد د آزادۍ او مېړانې تاریخي ورځ

د ۱۳۵۸ لمریزکال د مرغومي شپږمه هغه نه هېرېدونکې تاریخي ورځ ده، چې پر افغانستان د وخت د شوروي اتحاد سرو پوځونو د ځمکې او هوا له لارې یرغل وکړ. دغه ورځ د افغانستان په معاصر تاریخ کې د غمیزو، بدبختیو، پراخو ورانیو، بې ‌شمېره افغانانو ته د تلفاتو اوښتو او د سترو ناورینونو د پیل ورځ ګڼل کېږي. د مرغومي په شپږمه، شوروي یرغلګرو، چې پر درندو پوځي تجهیزاتو او پرمختللو وسلو سمبال وو، پر افغانستان یرغل وکړ او نږدې لس کاله له افغان مجاهد ولس سره په جګړو کې ښکېل شول. په دې موده کې هېواد له سختو ورانیو

14.02.2026 شېرمحمدامیني ستانکزی

د عامه کتابتون د مسوولینو له لوري ښه زیری او د خلکو غوښتنې؛

د پلازمېنې کابل د عامه کتابتون ریاست، چې د لوست، مطالعې، څېړنیزو معلوماتو د بشپړولو او د تاریخي، کلتوري او علمي ارزښتونو د ساتنې اوږده مخینه لري، د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت تر چتر لاندې فعالیت کوي او د هېواد د علمي بنسټونو له مهمو هستیو څخه ګڼل کېږي. دغه کتابتون دا مهال د افغانستان‌پېژندنې، مجلو او کتابونو د مطالعې لوی او مجهز تالارونه لري، چې د هېوادوالو په ځانګړي ډول زده کړیالانو، څېړونکو او علمي مینه‌ والو لپاره د ارزښت وړ دی. یاد کتابتون نه یوازې د لوست ځای دی؛ بلکې د فکري ودې، علمي پو

14.02.2026 شېرمحمدامیني ستانکزی

یو اکادمیک تحقیق

دولتې ځواک، مشروعیت، او بهرنۍ مداخله: د نیکولاس مادورو فرضي نیول کېدل او د هغه سیمه ا‌ییز او نړیوال اغېزه (یوه تحلیلي څېړنه ) سریزه دا پوښتنه چې ولې کېدای شي یو واکمن ولسمشر د کورنیو یا بهرنیو ځواکونو له خوا ونیول شي، د حاکمیت، مشروعیت، نړیوال قانون، او د معاصر نړیوال نظام کې د سیاسي ځواک د بدلېدونکي ماهیت په اړه بنسټیز بحثونه راپورته کوي. په وروستیو کلونو کې، د ولسمشر نیکولاس مادورو تر مشرۍ لاندې وینزویلا د نړیوالو لانجو په مرکز بدله شوې ده، چې لاملونه یې اوږدمهاله اقتصادي سقوط،

11.02.2026 سمیع الله خالد سهاک

د نزاکت پوهیدنې یو درس !

د نزاکت پوهیدنې یو درس! کارغه او سپین ږیری سپین ږیری چې په ډیر متانت او دروندوالي په لاره کې روان وو نا څاپه ودرید ، او مخامخ یي کتل لاروی چې یی تر شاه روان و، هغه هم ورته ودرید او ترې یی و پوښتل با با څه ګوري څه دي ولیدل ،چې ناڅاپه ودریدی : سپین ږیري ځواب ورکړ .دا مخامخ کارغه ګورې چط د لار سر ډنډړکي کې اوبه څکې ما سوچ و کړ که مخامخ پرې ورشم زما څخه به وډاره شي او وا به لو ځي ، نو ودریدم چې ښه اوبه و څښي او په آرامه بیا زه خپل تګ ته دوام ورکړم ،ما د ځانه سره ووییل: سبحان الله انسا

10.02.2026 سید عبیدالله نادر

د محممود خان اڅکزی د وینا په هکله په فیسبوک کې تودې خبری!

د محمود خان اڅکزی د وینا په هکله په فیسبوک کې تودې خبری! د محمود خان اڅکزی وینا چې په د ۲۰۲٦ کال فبروری په پنځمه یې کړې ده . مشر دی ژوند وی په ټول عمر یی اوس یو واقعیت بیان کړی پاکستان نه اسلامی دی نه جمهوری او نه دښوخلکو ځای .لومړی اسلامی ځکه ندی دپاکستان پیدایښت نه تراوسه پوری یوه اسلامی کړنه نه ده ترسره کړی هرڅه یی داسلام ترنامه لاندی او دمسلمانانو پرضد کړی . دویم جمهوری ځکه ندی چی ټول زندانونو یی له بی ګناه افغانان بلوچانو ډک دی هغوی چی دپاکستان شناختی کارد لری ولی انسانی

10.02.2026 سید عبیدالله نادر

قوميت مهم دی که انسانيت؟ د قومي هويت، سياسي تعصب او ملت جوړونې اکاډميک تحليلي جاج

۱. يادونه نن سهار، د ۲۰۲۶م کال د فبرورۍ په ۸مه نېټه، فېسبوک راته هغه لنډه ليکنه راياده کړه چې پنځه کاله وړاندې مې، د ۲۰۲۱م کال د فبرورۍ په ۸مه نېټه، د «له قوميت څخه انسانيت مهم دی» تر سرليک لاندې خپره کړې وه. دا موضوع ما ته له ۲۰۲۱م کال څخه وړاندې هم ارزښتناکه وه او د بېلابېلو مناسبتونو په ترڅ کې مې پرې ګڼې نورې ليکنې هم کړې دي. اوس مې نیت دی چې د هماغې پخوانۍ ليکنې د محتوا او فکري بنسټ په نظر کې نيولو سره، دا نوې مقاله د قومي هويت، سياسي تعصب او ملت جوړونې د اکاډميک تحليل له زاويې لا

09.02.2026 نور محمد غفوری

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد

سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت بیست و سوم در ادامه گذشته 8- صندوق بین‌المللی پول، تاراج‌گر منابع کشورهای قرض گیرنده در خلال پنجاه سال اخیر، هیچ یک از مؤسسات مالی، مانند صندوق بین المللی پول، آن قدر عمیق در زندگی انسان‌های روی زمین، دخالت نکرده است، این نهاد آدمخوار، از آغاز تأسیس خود و بعد از جنگ جهانی ( اروپایی) دوم، جغرافیای اشغالگری خود را تا د

08.02.2026 عبدالخالق صارم

تاریخی حکایت

وایی په قزوین سیمه کې یو ډیر متقی، متدین او عالم قاضی وفات شو برخلاف له هغه یو عامی ، بیسواد، او جاهل زوی پاتې شو . دخپل پلار دورثې او حقوقو لاس ته راوړلو په خاطر خلکو دی قاضی وټاکه چې په غونډو او ناستو او ولاړو کې یعنی عامیانه سیاست کې ډیر جاهلانه او احمقانه بې ځایه کارونه او چټیات را وتل خلکو وویل چې دغه سړی ته یو نحوی ، نېک او عالم سړی په کار دی ترڅو دغه هغه هلک یوڅه دعربی مقدماتو او دودیزه خبرې اترې زده کړی! لاړل او یو څوک یې پیداکړ . معلم وویل ای مخدوم زاده یا اخندزاده یا مسعود زاده

07.02.2026 ع.شریف زاد

رقابت های مرموز بنام ابزار سیاسی

تواضع بود هوشمند ګزین نهد شاخ پر میوه سر برزمین افغانستان سرزمین بزرګ تاریخی که در چهار راهی کشورهای آسیای مرکزی ودر مجموع دهلیز ی خوب اقتصادی برای کشورهای منطقه وفرا منطقه محاط به خشکه است. از نظر تجارت وترانزیت هم فرصت های خوبی را دارند. افغانستان با تنوع قومی، زبانی، فرهنګی ودینی ویک تاریخ مشترک مهم جیو فزیکی آنچه بیش از هرچیز دیګر مردم این سرزمین را به یکدیګر پویند عمیق میدهد .تاریخ ماست که که روح وروان تاریخی افغانستان دربستر زمان ومکان بلند وپائین را در لابلای تجاوز انګل

07.02.2026 ع.شریف زاد

OK
This site uses cookies. By continuing to browse the site, you are agreeing to our use of cookies. Find out more