Latest Posts at Tolafghan.com ar-sa Mon, 31 Aug 2026 23:10:45 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39457 http://www.tolafghan.com/articles/39457 نن مې د انټرنیټی رسنیو له لارې د محمد امین واکمن د مړينې خبر ولوست، چې ډیر ورباندې غمجن شوم. د افغانستان په معاصر سیاسي او فکري تاریخ کې داسې شخصیتونه شته چې د هغوی د ژوند ارزښت یوازې په دې نه سنجول کېږي چې کوم مقام یې درلود، کوم ګوند یې رهبري کړ او یا په کومه رسنۍ کې یې کار کاوه؛ بلکې د هغوی ارزښت په دې کې وي چې د خپل عصر له فکري، سیاسي او ټولنیزو بدلونونو سره یې څنګه مخامخ ژوند کړی، څه یې ویلي، څه یې لیکلي او د راتلونکو نسلونو لپاره یې څه میراث پرې ایښی دی. ځینې انسانان چې له دې نړۍ Mon, 31 Aug 2026 09:49:18 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39456 http://www.tolafghan.com/articles/39456 .....شلمه برخه د اقغاني ټولني یو تریخ واقیعت دا دی چي دلته ډیر شمیر سیاسون او روحانیون چي د ټولني ژبور خلک هم د همدوي له منځه وي هغه څه چي د ځان دپاره خوښوي نورعام وګړو ته يي نه خوښوي ، یا هغه څه چي خلکو ته وايي خپله پري عمل نه کوي، زیادتر روحانی مبلغین دیني متنونه اکثر د ځان په ګټه تفسیروي او ډیر شمیر سیاستوال هڅه کوي واقیعتونه کتمان کړي او خلکو ته ناسم معلومات ورکړي، دوي د مخدره توکو د غیر قانوني کښت او قاچاق په رابطه همدا چم د ولس سره کوي، روحانیون که له یوي خوا د کوکنارو کښت ظاهرا حرا Sat, 29 Aug 2026 21:36:27 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39453 http://www.tolafghan.com/articles/39453   در جوامعی که سیاست هنوز تا حد زیادی تحت تأثیر هویت‌های قومی، زبانی و گروهی قرار دارد، یکی از دشوارترین کارها این است که میان مسئولیت فردی و هویت جمعی مرز روشنی کشیده شود. هیچ جامعه‌ای بدون پاسخ‌گویی سیاسی نمی‌تواند از تجربه‌های تلخ گذشته عبور کند. کسانی که در جایگاه قدرت قرار داشته‌اند، تصمیم گرفته‌اند، از صلاحیت و امکانات دولتی برخوردار بوده‌اند و در سیاست‌گذاری و ادارهٔ کشور نقش داشته‌اند، باید در برابر عملکرد خود پاسخ‌گو باشند. اما پاسخ‌گویی زمانی عادلانه و سازنده است که Sat, 29 Aug 2026 05:34:56 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39452 http://www.tolafghan.com/articles/39452 سریزه: د هر قوم او امت وسط یا میانه کتلې لپاره عادلانه سياست له دې نه عبارت دى، چې د هغه کورنۍ او بهرنۍ چارې د داسې قوانينو او مقرراتو په وسيله تنظيم شي، چې د افرادو او ټولنو لپاره يې امن او هم د دوى ترمينځ د عدالت قيام يقيني کړي اوهم د هغوى د ملی مصالحو دتحقق او د ارتقاء د لارو برابرول او د نورو سره يې د اړيکو تنظيمول تضمين کړي شی مانا خپل انسانی بعد کې کوښښ وکړی لیس للا نسن الی ما سعی. دې څلورو کلیمو یا یوه جمله کې ډیر ژور مفهوم پروت دی دلیکنې هدف او مبرمیت: د اسلام مبار Sat, 29 Aug 2026 03:35:00 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39451 http://www.tolafghan.com/articles/39451 افغانستان د سرچینو له کمښت سره مخ هېواد نه دی. دا جمله شاید د افغانستان په اړه تر ټولو ډېر تکرار شوی حقیقت وي، خو تر اوسه مو د دې حقیقت له معنا څخه هغه پایله نه ده اخیستې چې باید اخیستې وای. موږ غرونه لرو، اوبه لرو، حاصلخېزه ځمکه لرو، کانونه لرو، ستراتیژیک جغرافیایي موقعیت لرو. موږ میلیونونه انسانان لرو؛ ځوانان لرو، بزګران لرو، سوداګر لرو، استادان لرو، ډاکټران لرو، انجنیران لرو، متخصصین لرو او په میلیونونو داسې افغانان لرو چې په نړۍ کې یې زده کړې، تجربه او مسلکي وړتیاوې ترلاسه Fri, 28 Aug 2026 23:02:05 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39450 http://www.tolafghan.com/articles/39450 اگر سخنانی که از نام رحمت‌الله نبیل در صفحهٔ فیسبوک باتور دوستم نشر شده، واقعاً متعلق به ایشان باشد، باید گفت که این سخنان، با تأسف، نه‌تنها با جایگاه و سابقهٔ سیاسی ایشان همخوانی ندارد، بلکه از منظر تحلیل سیاسی نیز بسیار سطحی و نگران‌کننده است. رحمت‌الله نبیل در میان برخی از چهره‌های حکومت پیشین، دست‌کم به‌عنوان فردی نسبتاً آگاه، هوشیار و صاحب تحلیل شناخته می‌شد. از همین رو، این پرسش به‌طور جدی مطرح می‌شود که چه چیزی باعث شده است ایشان به چنین تحلیلی بر پایهٔ قومی روی بیاورد؟ آیا ایشان ن Thu, 27 Aug 2026 22:59:21 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39448 http://www.tolafghan.com/articles/39448 د مذهبي او سلفي فکر ترمنخ ، د عقل او نقل لانجه ولي الله ملکزی د «جدال رأی و روایت» کتاب چې ډاکټر خواجه بشیر احمد انصاري لیکلی، د عقلانیت او مذهب محوره فکر د ارزونې او د حدیثو او روایت د تاریخ په ډګر کې یوه پراخه، علمي او ژوره څېړنه ده. دا اثر د «اهل رأی» او «اهل حدیث» یا په بل عبارت د عقل او نقل د پېروانو ترمنځ د مهمې مذهبي لانجې مختلف اړخونه راسپړي. دلته د امام اعظم ابوحنیفه او امام بخاري اړوند، له معتبرو سرچینو څخه په استفادې هڅه شوې چې اجتهادي اختلاف له تنګو قضاوتونو او دودیزو Thu, 27 Aug 2026 22:25:38 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39447 http://www.tolafghan.com/articles/39447 ټولنې تل د بدلون او پرمختګ په حال کې دي. هېڅ ټولنه په یوه ټاکلي حالت کې د تل لپاره نه پاتې کېږي. اقتصادي شرایط، د تولید وسایل او د تولید طرز، د خلکو د ژوند اړتیاوې، علم او پوهه، کلتور، دودونه، سیاسي جوړښتونه او د انسانانو ترمنځ اړیکې په دوامداره توګه د ټولنیز تکامل د عیني قوانینو له مخې بدلېږي. له همدې امله، که موږ غواړو د یوې ټولنې د پرمختګ او بدلون په اړه جدي او علمي فکر وکړو، باید لومړی د ټولنیز تکامل عمومي او ځانګړي قوانین وپېژنو او د ټولنیز بدلون په بهیر کې یې په پام کې ونیسو. د ټولن Thu, 27 Aug 2026 08:01:45 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39446 http://www.tolafghan.com/articles/39446 په اوکراین کې د واک او فساد نوې لانجې له نړیوالو سرچینو ژباړه: حميدالله بسيا د اوکراین په سیاسي صحنه کې وروستۍ پېښې ددې څرګندونه کوي چې د اوکراین د واکمنۍ په مهمو څوکیو کې د اشخاصو تر منځ اختلاف علني شوي دي او یو له بل سره تړلي فشارونه او ناندرۍ مخ په زیاتېدو دي. له یوې خوا د اوکراین د فساد ضد ادارو د لوړو دولتي کړیو کې د مالي درغلیو د قضيو د افشا کېدلو خبر ورکړی، او له بلې خوا د اوکراين د ولسمشر زیلینسکي پر وړاندې د اوکراين د دفاع وزارت د پخواني وزير میخایلو فیدوروف علني دریځ Wed, 26 Aug 2026 15:25:06 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39445 http://www.tolafghan.com/articles/39445 تازه شعر تنهايي راسره خاندي اوبيخي راسره خاندي ديوالونه راته ګوري شپه او ورځ زماپر لوري راته غوږ وي ديوالونه ددوي هم شته دي غوږونه تنهايي زماملګری اوبيخي زماملګری په ماوايي کتابونه هم خواږه خواږه شعرونه مهربانه تنهايي ده هره برخه کې سخي ده پرتندي راکړي موچکه راته ووهی چکچکه اوس دشپې يوه بجه ده تنهايي راسره مله ده راته وايي ځه ويده سه زماپه غېږه کې دمه سه ځنګوم دې ځنګوم دې ښکلوم Tue, 25 Aug 2026 19:02:57 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39444 http://www.tolafghan.com/articles/39444 لنډیز سیاسي ګوندونه د معاصرو سیاسي نظامونو له مهمو سازماني بنسټونو څخه ګڼل کېږي. دوی د ټولنې د بېلابېلو طبقو او ټولنیزو قشرونو د سیاسي غوښتنو د تنظیم، استازیتوب او انتقال په برخه کې مهم رول لري. په دموکراتیکو نظامونو کې سیاسي ګوندونه د دولت او ټولنې ترمنځ د ارتباطي پله په توګه عمل کوي او د سیاسي مشارکت، سیاسي شعور، مدني ټولنې او د دموکراتیک فرهنګ په پیاوړتیا کې رول لوبوي. د ورکړل شوې سرچینې پر بنسټ، د یوه منظم او اغېزمن سیاسي ګوند اساسي جوړښتي عناصر مرامنامه، اساسنامه او د رهبرۍ مرکزي ارګ Tue, 25 Aug 2026 18:13:48 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39443 http://www.tolafghan.com/articles/39443 د پښتو ژبې قواعـد او مطالبات د ژبې لیکدود سیسټم په خپل اساس(هسته) کې د صوتي جوړښت پر بنیاد ولاړ دئ. د پښتو ژبې کتابت پر حروفي رسم الخط باندې بناء دۀ. حرف د خط یو علامت دئ، چې یو صوت (غږ) یا د تورو ترکیب وړاندې کوی. الفبایې خط، یو تحریری طرز دئ چې کلمات د حروفو په واسطه ښیی. حرف د لیکلې ژبې تر ټولو کوچنی واحد دئ. حرف ـ ګرافیم یا توری یادیږي. حروفي لیک، هغه خط دئ چې کلمات د حروف په واسطه افاده او بیانوي. د دې په مقابل کې، هجایی ـ سیلابی؛ کلموی(لوګوګرافي) او تصویری(پیکتوګرافي) خطوط له پخ Mon, 24 Aug 2026 19:00:04 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39441 http://www.tolafghan.com/articles/39441 دعاصم منیر ساګ، غټه او وړه غوښه، چنې او دال مرچکی او قیر منیو بدله شوه . دعاصم اخور اوس بل ډول پروړه لری. موږ هم ( شپه اوورځ) وایو خو ورځ اوشپه نه وایو موږ ( بار بار) وایو یعنی پېټی پېټی وایو خو بیابیا وار وار ایا تکرار نه وایو موږ په ولسی ژبه کې ادم خان او درخانۍ او لیلې اذو مجنون وایو خو برعکس نه وایو ځکه درخانۍ په کندهار کې دمنیر په مشوره او معامله کې نښتی او ادم خان دکابل په زاړه ارګ کې دټېپرو ټیغونه باسی موږ څوک وایو خو دکډوالی سوک نه وایو موږ څنګه وایو خو سنګه نه Mon, 24 Aug 2026 06:18:17 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39440 http://www.tolafghan.com/articles/39440 شلمه برخه ... په تیر پسی تر هغي چې په یوه ټولنه کې کلتورې پرمختګ رامنځته نشي د ژوندانه په نورو برخو کې لکه سیاست ، اقتصادې سیستم ، او د وګړو د امنیت په برخه کې پرمختګ نشې رامنځته کیدلی او د هغې ټولنې خلک تر یوه اوږده مودې پورې په بدوی حالت کې نا متمدن ژوند تیروي. په یوه ټولنه کی کلتوری عنعنات مستقیمآ متناسب دی په هماغه ټولنه کي د کار د ابزار او وسایطو سره، لکه څنګه چي انسان تل په دې هڅه کي وي چي د پرمختللو ابزارو د تولید او انکشاف له لاری په خپل کاری چاپیریال کی اسانتیاوی رامنځته کړي Sun, 23 Aug 2026 03:03:38 +0200 http://www.tolafghan.com/articles/39439 http://www.tolafghan.com/articles/39439 وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِي هَٰذَا الْقُرْآنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ ۚ وَكَانَ الْإِنْسَانُ أَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا ترجمه: ««و ما در این قرآن هرگونه مثال و بیان برای (هدایت) خلق آوردیم و لیکن آدمی بیشتر از هر چیز (با سخن حق) به جدال و خصومت برخیزد.»» صرفنا بمعنی بر ګرداندن We have certainly interspersed this Quran with every kind of parable for the people. But man is the most disputatious of creatures. اما جدل: جدل (بر وزن شرف): شدت خصومت. جوهرى در صحاح آن را اسم مصدر