ټول   BBC ازادي راډیو امریکا غږ ډیوه


امریکا له اوکراین سره د ۸۲۰ میلیون ډالرې مرستې جزیات اعلان کړل

متحدو ایالتونو د جمعې په ورځ جولای لومړی ( چنګاښ ۱۰) له اوکراین سره د امریکا د ۸۲۰ میلیون ډالرې مرستې جزیات اعلان کړل چې پکې له ځمکې څخه هوا ته د مزایلو سیستم او د توپخانې ضد رادار هم شامل دي. له اوکراین سره د امریکا د مرستو وروستۍ بسته داسې طرحه شوې چې له کیف سره مرسته کوي څو د روسیې د لیرې واټن ویشتونکو توغندیو ته ځواب ووایي. د امریکا دغه نظامي مرسته وروسته له هغه وشوه چې د اوکراین جمهور رئیس ولادمیر زیلینسکي له غربي هیوادونو وغوښتل چې هیواد ته یې پرمختللې وسلې ورکړي تر څو په اغیزمن شکل د روسیې د تسلیحاتو په وړاندې ځواب ووایي. د امریکا دفاع وزارت پنټاګون د جمعې په ورځ وویل چې جمهور رئیس بایډن تر اوسه پورې د ۷.۶ میلیاردو ډالرو په ارزښت اوکراین ته امنیتي تسلیجات ورکړي دي چې پکې اوه میلیارده ډالره پر اوکراین د روسیې د نظامي برید وروسته ورکړل شوي دي. وسلې له اوکراین سره جو بایډن د پنجشنبې په ورځ وویل چې امریکا او متحدین به یې تر هغه وخته چې لازمه وي له اوکراین څخه ملاتړ وکړي‌ او پرې به نږدي چې یاد هیواد د روسیې په وړاندې ماته وخوري. جمهور رئیس بایډن د اسپانیا په پلازمینه مادرید کې د ناټو د مشرانو د غونډې په پای کې خبري کولې وویل:" تر هغه وخته چې اړتیا وي موږ به د اوکراین تر څنګ ودریږو او ټول متحدین به د اوکراین تر څنګ ودریږي څو ډاډ ترلاسه شي‌ چې هغوی "اوکراینیان" د روسیې په وړاندې مات نشي." د امریکا جمهور رئیس زیاته کړه،"اوکراین روسیې ته سخته ضربه ورکړې ده." بایډن زیاته کړه نه پوهیږي چې د اوکراین جګړه به څه ډول پای ته ورسیږي خو زیاته یې کړه چې دا جګړه به" د روسیې له خوا د اوکراین په ماتې سره پای ته ونه رسیږي." امریکایي چارواکو ویلي دي چې د امریکا د نظامي مرستو‌ په څوارلسمه بسته کې د NASAMS په نامه د هوایي دفاع سیستم شامل دی چې له اوکرایني ځواکونو سره مرسته کوي څو د کروز توغندیو او جنګي الوتکو په وړاندې د ځان دفاع وکړي. د امریکا یو جګپوړي چارواکي ویلي دي چې د هوایي دفاع دا سیستم د ناټو د دفاعي سیستم په معیارونو برابر دی او د نظامي مرستو دا بسټه د اوکراین د هوایي دفاعي سیستم د نوې کیدو د هڅو یوه برخه ده څو په هغه هیواد کې د پخواني شوروي اتحاد د وخت د هوایي دفاعي سیستم ځای ونیسي. د امریکا د نظامي مرستو بسته همدارنګه د ۱۵۵ ملي متري توپ  ۱۵۰ زره مرمۍ او د نورو راکټونو مرمۍ شاملي دي چې امریکا یې سیستمونه په جون میاشت کې اوکراین ته ورکړي‌ وو. د روان میلادي کال د فبروري میاشتې په ۲۴ نیټه پر اوکراین د روسیې د برید له پيل څخه غربي هیوادونو په خاص ډول متحدو ایالتونو نه یوازې پر مسکو سخت اقتصادي بندیزونه لګولي دي بلکې له اوکراین څخه یې مالي او تسلیحاتي ملاتړ هم کړی دی.

02.07.2022 امریکا غږ

نن او وضعیت

د نړۍ سیمې او افغانستان په روانو چارو او د نن په وضعیت خبرونه، راپورونه، مرکې او تحلیلونه

02.07.2022 امریکا غږ

سپینې خبرې

د سپینې خبرې په خپرونه کې په افغانستان، سیمه او نړۍ کې د ورځنیو پیښو په اړه د نظر د خاوندانو او څیړونکو تاوده بحثونه تعقیب کړئ. دا خپرونه په ګډه په پښتو او دري ژبو هره شپه د افغانستان په وخت د ۸:۰۰ تر ۹:۰۰ پورې په رادیو اشنا او د امریکاغږ په سپوږمکۍ او ډیجیټلي خپرونو کې وړاندې کیږي.

02.07.2022 امریکا غږ

کابل کې د علماوو د لویي غونډې پریکړو ته غبرګونونه

په کابل کې د طالبانو د حکومت له خوا د علماوو درې ورځنۍ رابلل شوې غونډه نن شنبه جولای دویمه (چنګاښ ۱۱) پای ته ورسیده. د سیاسي چارو یو شمیر کارپوهان وایي چې د طالبانو د حکومت له خوا د علماوو رابلل شوې غونډې تر ډیره د خپل نظام په تحکیم او پیاوړتیا ټینګار کړی دی. دغه کارپوهان وایي چې غونډې د افغانانو د توقعاتو خلاف د اوسنیو ستونزو په هواري چې د نجونو د ښوونځیو پرانیستل کیدل او د همه شموله حکومت جوړیدل پکې شامل دي، بحث ونکړ. په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د دایمي نماینده ګۍ سرپرست نصیر احمد فایق امریکا غږ ته وویل چې د طالبانو د غونډې په پریکړه لیک ناهیلی دی، ځکه دې غونډې نه د افغانانو  او نه هم د نړیوالې ټولنې غوښتنو ته ځواب ویلی دی. فایق وویل:" برعکس دا غونډه یوازې د طالبانو د ډلې د تحیکم او وکمني او د طالبانو له رهبر سره د بیعت تازه کول وو چې ټول تصامیم د طالبانو په ګټو وو ، نه د افغانستان د خلکو." د سیاسي چارو کارپوه محمد اسحاق اتمر وایي: « فکر کوم چې طالبان په ټوله کې صرف د خپل حاکمیت او غوښتنو لپاره چې دوی نړیوال په رسمیت وپيژني او هغوی ته پیسې ازادي کړي، متمرکز‌ وو او هغه توقع چې افغانانو درلوده او کوم تبلیغ چې دوی ورته کړی و، هغه نتیجه ترلاسه نشوه.» د سیاسي چارو کارپوه قاضي محمد حسن حقیار وایي که څه هم په دې غونډه کې څه باندې درې زره عالمانو او مخورو د طالبانو له امارت څخه ملاتړ څرګند کړ، خو د هغه په وینا دې غونډې ته د طالبانو مشر ملا هبت الله اخند په خپلو څرګندونو کې د ښځو کار، تعلیم ، د همه شموله حکومت د جوړیدو او یو شمیر نورو مسایلو ته اشاره ونکړه. د سیاسي چارو بل کارپوه رامش سالمي وایي د طالبانو د لویي غونډې لویه مسله د اسلامي نظام پیاوړتیا وه. ښاغلي سالمي وویل: «د ښځو او نجونو د زده کړو او روزنې اړوند موضوعات په دې ناسته کې په اساسي ډول مطرح نشول او د یو ملي قوي نظام په اړه کومه اشاره نده شوې.» ښاغلي سالمي زیاته کړه، له دې چې په دې غونډه کې یو لړ مسایلو په اړه په څرګند ډول څه ونه ویل شول، د نړیوالې ټولنې پر درځ به ډیر اثر ونکړي. که څه هم د علماوو د لویي غونډې په پریکړه لیک کې له اسلامي امارت څخه غوښتل شوي چې دیني او عصري تعلیم او متوازن انکشاف ته خاصه توجه وشي خو عام افغانان او نړیواله ټولنه د ښځو او نجونو د حقونو د رعایت، د نجونو د متوسطه او لیسو ښوونځیو د پرانیستل کیدو او د همه شموله حکومت د جوړیدو په برخه کې د عاجلو اقداماتو غوښتنه کوي. په امریکا کې میشت د سیاسي چارو کارپوه محمد عثمان کامران امریکا غږ ته وویل چې د ملي يووالي او د خلکو د اتحاد په اړه د جرګې پریکړه لیک یو مثبت ګام دی. خو نوموړی زیاتوي چې په دې غونډه کې یو شمیر مهمو موضوعاتو ته لکه د اساسي قانون، همه شموله حکومت د جوړیدو ، د نجونو د تعلیم ، په نظام کې د احزابو د ګډون، د مسلکي کادرونو د راوستلو په شان مهمو مسایلو ته اشاره نده. ښاغلی کامران څرګنده کړه چې مهم بحث د اساسي قانون دی ځکه دا باید روښانه شوي چې طالبان څه ډول اساسي قانون تدوین کوي څو د هغه له مخې حکومتولي وکړي. د سیاسي چارو بل کارپوه او په قطر کې د افغانستان د پخواني حکومت شاژدافیر عظمی الله ورسجي د طالبانو له خوا د عالمانو د لویې غونډې پریکړه لیک ته خوشبین ندی. نوموړي امریکا غږ ته وویل:"په کابل کې د طالبانو د غونډې ۱۱ ماده ایز پریکړه لیک، په افغانستان کې بن بنسټ ته د امارت رسیدل ښکاره کوي. دا پریکړه لیک د نړیوالې ټولنې او د افغانستان د خلکو په وړاندې د احتمالي نرم سیاست د غوره کیدو په اړه د نړیوالې ټولنې او د افغانانو د هیله پای وو." په هالنډ کې د ښځو د حقونو فعاله هدا خموش وایي په دې غونډه کې د ښځو په استازیتوب هیڅوک نه وو او د میرمنو لپاره هیڅ پروګرام چې وکړای شي د هغوی برابر حقوق توضیح کړي خای ندی ورکړل شوی. میرمن خموش وویل:" د طالبانو پریکړه لیک نه د میرمنو د برابرو حقونو تضمین کوي او نه هم د افغانستان د هوساینې لپاره اقتصادي پروګرام لري. په صراحت سره دا سپکاوي تحریم کوو." طالبانو په داسې حال کې د دیني عالمانو لویه غونډه راوبلله چې د طالبانو حکومت تر اوسه د پاکستان په ګډون د نړۍ د هیواد هیڅ هیواد له خوا په رسمیت پيژندل شوی ندی. نړۍ له طالبانو څخه د ښځو د حقونو، د نجونو د تعلیم، همه شموله حکومت د جوړیدو، د اقلیتونو د حقونو د تامین په شان یو شمیر عمده غوښتنې لري چې تر اوسه هیڅ مورد د طالبانو له خوا منل شوی ندی.

02.07.2022 امریکا غږ

کاراکلپکستان قبیلې د اوزبیكستان د اساسي قانون په بدلون اعتراضونه کړي

د اوزبیکستان مقاماتو د شنبې په ورځ جولای دوهمه (چنګاښ ۱۱) وویل چې د اوزبیکستان د اساسي قانون په پلان شویو اصلاحاتو باندې ددې هیواد په نیمه خپلواکه سیمه کاراکلپکستان کې بیساري عامه اعتراضونه پیل شوي دي.

02.07.2022 امریکا غږ

ایران کې زلزلې پنځه کسان وژلي او ۴۸ یې ټپیان کړي

د ایران دولتي رسنۍ ارنا راپور ورکړی چې د شنبې سهار وختي د جولای دویمه (چنګاښ۱۱) یوې نسبتا زورورې زلزلې د هغه هیواد په جنوب کې حد اقل پنځه کسان وژلي او ۴۸ نور یې ټپیان کړي دي. د امریکا د جیولوژي د سروې اداره وایي چې د ریکټر په کچه دغه شپږ درجې زلزله د ایران د هرمزګان ولایت د بندر عباس جنوب لویدیځ طرف په سل کیلومتري کې شوې ده. ارنا وایي د شنبې د سهار له ۲ بجو څخه  بیا د سهار تر ۹ بجو پورلې د بندر عباس شاوخوا سیمې ۳۳ ځله ولړزیدې چې تر ټولو زوروه زلزله د ریکټر په کچه ۶.۳ درجې وه چې په خلکو کې یې ویره خپره کړه او ددې لامل شوه چې د هغوی له شاوخوا ښارونو سیمو په ځانګړې ډول د بندر عباس له سیمې څخه سړکونو ته راووځي. ایراني رسنیو ویلي له دې زلزلې وروسته چې لس کیلومتره تر ځمکې لاندې وه، مرستندویه ډلې د پيښې سیمې ته رسیدلي. د تیر کال په نومبر میاشت کې هم په هرمزګان کې یو کس وروسته له هغه ووژل شو چې د ریکټر په کچه ۶.۴ درجې زلزلې یاده سیمه ولړزوله. په ایران کې تر ټولو قوي زلزله په ۱۹۹۰ کال کې د هغه هیواد په شمال کې وشوه چې د ریکټر په کچه د ۷.۴ درجې وه او ۴۰ زره کسان یې ووژل. ایران کې دا زلزله په داسې حال کې کیږي چې شاوخوا دوه اوونۍ مخکې د افغانستان په جنوب ختیځ کې هم یوې زورورې زلزلې څه باندې زر کسان ووژل او د ۲۹۴۹ په شاوخوا کې یې نور کسان ټپیان کړل.

02.07.2022 امریکا غږ

امیري: قطر کې د امریکایي پلاوي او طالبانو  ترمنځ خبرو کې مې له ګډون څخه ډډه وکړه

په قطر کې د امریکايي او طالب استازو ترمنځ لیدنې سره هم مهاله د افغان مېرمنو او نجونو د حقوقو په چارو کې  د امریکا متحده ایالاتو د بهرنیو چارو وزارت استازې وايي، په یاده ناسته کې له ګډون څخه ډډه کړې ده.

02.07.2022 امریکا غږ

په افغانستان کې د القاعده او داعش په شتون د متحده ایالاتو اندیښنه

د متحده ایالاتو د دفاع پخواني وزیر جیم مټیس چې په افغانستان کې یې هم نظامي ماموریت کړی جمعه جولای ۱ (چنګاښ۱۰) د روسیې د جمهور رئیس ولادمیر پوتین په هکله تنده وینا وکړله او په ګاونډي هیواد اوکراین یې د هغه یرغل کول "بې کفایته" ‍ او "احمقانه" وباله.

02.07.2022 امریکا غږ

د اوکراین په بندري ښار اودیسا د روسیې د توغندیو په برید کې ۲۱ تنه وژل شوي

په اوکراین کې چارواکي وایي د اودیسا په بندري او تفریحي ښار د روسیې د توغندیو په برید کې چې جمعه جولای ۱( چنګاښ۱۰) یې کړی، لږ تر لږه ۲۱ تنه وژل شوي او لسګونه نور ټپي شویدي.

02.07.2022 امریکا غږ

د امریکا د دفاع پخوانی وزیر: پوتین د شپې په وام کې بیده کیږي

د متحده ایالاتو د دفاع پخواني وزیر جیم مټیس چې په افغانستان کې یې هم نظامي ماموریت کړی جمعه جولای ۱ (چنګاښ۱۰) د روسیې د جمهور رئیس ولادمیر پوتین په هکله تنده وینا وکړله او په ګاونډي هیواد اوکراین یې د هغه یرغل کول "بې کفایته" ‍ او "احمقانه" وباله.

02.07.2022 امریکا غږ

سهارنۍ خبري خپرونه

په دې نیم ساعته خپرونه کې د افغانستان او نړۍ تازه خبرونه، مهم رپوټونه، مطبوعاتو ته کتنه او مرکې شاملې دي.

02.07.2022 امریکا غږ

ستاسې غږ

ستاسې غږ خپرونه کې د امریکا غږ د اشنا رادیو اوریدونکي په مستقیمه توګه له مونږ سره اړیکه نیسي او د خپرونې د چلوونکو او اوریدونکو سره خپل نظر، اندیښنې او شکایتونه شریکوي. دا خپرونه په ژوندۍ بڼه د افغانستان په وخت د شپې د ۱۰:۰۰ تر ۱۰:۳۰ بجو پورې خپریږي. د تماس شمیره: ۳۱۳۶-۶۱۹-۲۰۲-۰۰۱

01.07.2022 امریکا غږ

نن او وضعیت

د نن او وضعیت په خپرونه کې د افغانستان د ټولنیز او فرهنګي وضعیت ارزونه ددې خپرونې له میلمنو څخه اورئ. دغه خپرونه هره شپه د ٩:۳۰ تر ۱۰:۰۰ پورې په ژوندۍ بڼه ستاسې غږ د اشنا رادیو د څپو او د امریکا غږ د سپوږمکۍ او ډیجیټلي خپرونو له لارې خپروي.

01.07.2022 امریکا غږ

ستاسو غږ

په سیاسي، اقتصادي ټولنیزو، کلتوري او صحي مسایلو ستاسو غږ ستاسو په ژبه

01.07.2022 امریکا غږ

نن او وضعیت

د نړۍ سیمې او افغانستان په روانو چارو او د نن په وضعیت خبرونه، راپورونه، مرکې او تحلیلونه

01.07.2022 امریکا غږ

OK
This site uses cookies. By continuing to browse the site, you are agreeing to our use of cookies. Find out more